NIO

Nieuws: NIO in het NOS Jeugdjournaal
Eindtoets-stress? Het kan ook anders. NOS Jeugdjournaal besteedde in de uitzending van 23 januari 2013 aandacht aan de NIO. Het Jeugdjournaal neemt een kijkje op een school waar de NIO wordt afgenomen, en ziet hoe anders het er daar aan toe gaat. Bekijk het item terug >>

NIO: intelligentietest voor leerlingen in het BO en VO
De NIO kan worden afgenomen bij leerlingen van groep 8 in het basisonderwijs, de oudste groep in het speciaal onderwijs en de eerste drie klassen in het voortgezet onderwijs.

Eén test voor alle leerlingen
De NIO geeft een zeer betrouwbaar advies, van vmbo tot en met vwo. U hoeft dus slechts één toets in te zetten om het niveau van alle leerlingen te bepalen. De afname duurt ongeveer 2 uur. Met de NIO krijgt u dus op een efficiënte manier de kennis die u nodig hebt.

In het artikel over de NIO in Beter Begeleiden Digitaal, een uitgave van LBBO, licht de auteur het gebruik van de NIO toe. Hoe zit de uitslag precies in elkaar? Waardoor is het advies van de NIO nu precies zo genuanceerd? Waardoor is de voorspellende waarde van de NIO beter dan die van de Cito-eindtoets?

Wat kunt u met de NIO?
Met de NIO krijgt u een indicatie van het aanlegniveau van uw leerlingen. U meet hun algemene intelligentieniveau. Dit maakt het mogelijk om onder- of overpresteerders te identificeren en achterblijvende resultaten van leerlingen of klassen in een perspectief te plaatsen.
De NIO is ook een betrouwbaar en valide alternatief voor traditionele schooladviestoetsen zoals Cito-eindtoets, GIVO, ISI en NDT, en meer dan dat. Omdat de NIO zich richt op de aanleg van de leerling heeft u een extra invalshoek bij het opstellen van een schooladvies. De NIO is ook uitermate geschikt voor een second opinion.

De NIO bestaat uit zes subtests, waarvan de items een oplopende moeilijkheidsgraad hebben:
• verbaal inzicht: Synoniemen, Analogieën en Categorieën
• rekenkundig-ruimtelijk inzicht: Getallen, Rekenen en Uitslagen.

Algemene kenmerken:

Populatie 
Leerlingen van groep 8 BO, oudste groep SO en klassen 1, 2, 3 VO
Meetpretentie
Algemene intelligentie
Wijze van afnemen
Op papier; individueel en groepsgewijs
Duur afname
< 2 Uur
Duur scoring en normering
1-2 Minuten (elektronisch); 5-10 minuten (handscoring)
Duur interpretatie 
3-5 Minuten
Afname en interpretatie door
Psychologen, orthopedagogen of gekwalificeerde testassistenten
Aantal subtests
6
Aantal items
8-30 per subtest
Normen
IQ-scores, stanines, inschatting VO
Materiaal
Basisset 
Handleiding en verantwoording
Instructieboekje
Set van 5 testboekjes
Set van 50 antwoordformulieren (ook optisch leesbaar)
Mal voor handmatige scoring
Cd-rom met scoringsprogramma
Set van 30 ouder-/leerkrachtbrochures
NIO-cahiers (5 delen):
NIO-cahier 1: NIO & PRO
NIO-cahier 2: NIO & Dyslexie
NIO-cahier 3: NIO & Allochtonen
NIO-cahier 4: NIO & Rekenstoornissen
NIO-cahier 5: Het Flynn-effect bij GALO, GIVO en NIO
COTAN-beoordeling
De beoordeling door de COTAN is als volgt:

	NIO
Uitgangspunten bij de testconstructie	Goed
Kwaliteit van het testmateriaal	Goed
Kwaliteit van de handleiding	Goed
Normen	Goed 1)
Betrouwbaarheid	Goed
Begripsvaliditeit	Goed
Criteriumvaliditeit	Goed

1) De COTAN raadt de scorecorrectie voor allochtone leerlingen, zoals voorgesteld door Tellegen & Van Dijk (NIO-cahier 3: NIO & Allochtonen, 2009), af.

De complete beoordeling vindt u in de online COTAN Documentatie: www.cotandocumentatie.nl.

Goed om te weten:

Afname en scoring
De NIO kan zowel klassikaal als individueel worden afgenomen. Lees meer over de afname en scoring.

Werkt de NIO onder Windows 7?
Vooralsnog zijn er geen problemen gevonden met de installatie en de werking van de applicatie (Windows 7, 64 bit). Hebt u toch problemen? Neemt u dan contact met ons op.

Introductiepakket
Bestel het NIO-introductiepakket: handleiding en verantwoording, NIO-cahiers (4 delen) en ouder-/leerkrachtbrochure.

NIO-cahiers: artikelen over specifieke thema's
Bij de NIO zijn vijf cahiers beschikbaar met elk een (wetenschappelijk) artikel over belangrijke onderwerpen rond de NIO. Lees meer informatie over de onderwerpen in de NIO-cahiers. U kunt de NIO-cahiers hier downloaden:
NIO-cahier 1: NIO & PRO
NIO-cahier 2: NIO & Dyslexie
NIO-cahier 3: NIO & Allochtonen
NIO-cahier 4: NIO & Rekenstoornissen
NIO-cahier 5: Het Flynn-effect bij GALO, GIVO en NIO
Van een aantal cahiers is ook een papieren editie. Gaat u daarvoor naar de bestelpagina.

COTAN-beoordeling
De NIO is door de COTAN op alle punten met 'goed' beoordeeld. Lees meer over de COTAN-beoordeling. Lees ook meer over de kenmerken van de NIO.

Is de NIO alleen als eindtoets te gebruiken?
Nee, met de NIO kan allereerst intelligentie worden gemeten. Hij is daarnaast ook als eindtoets te gebruiken. De NIO kan echter gedurende het hele schooljaar worden afgenomen: de NIO is genormeerd per maand.
In het voortgezet onderwijs wordt de NIO gebruikt om te kijken of een leerling op het goede onderwijsniveau zit.

Niet oefenen!
Oefening zorgt namelijk voor een onbetrouwbaar resultaat. Bovendien voorziet de test zelf in oefenmomenten voorafgaand aan elk onderdeel. Lees de informatiebrief: niet oefenen. Meer informatie leest u ook op de speciale informatiesite: www.niooefenen.nl.
Bekijk ook de Ouder-leerkrachtbrochure.

Dyslectische leerlingen?
De NIO is niet ingericht op hulpmiddelen of tijdverlenging voor dyslectische leerlingen. De normen van de NIO zijn namelijk gebaseerd op de gestandaardiseerde afname. Zou je de afnamewijze aanpassen, dan kunnen de normen niet meer met zekerheid worden gehanteerd. Een andere dan de voorgeschreven afname raden wij dan ook ten sterkste af. Wat u wel kunt doen, is het gebruiken van de vergrote versie van het testmateriaal en contrastrijker formulieren: sommige dyslectische leerlingen hebben daar baat bij. Daarom is er nu het NIO-Dyslexiepakket: het testboekje werd ten behoeve van dyslectische kinderen 125% vergroot; het - eveneens vergrote - antwoordformulier werd gedrukt in paars.
Het Dyslexiepakket bestaat uit:
• een set van 5 testboekjes
• een set van 20 antwoordformulieren
• een Scoremal voor de vergrote antwoordformulieren
De verschillende onderdelen zijn ook los verkrijgbaar.
Meer informatie leest u in NIO-cahier 2: NIO & Dyslexie.

Dyscalculie
Ook in het geval van dyscalculie, of andere beperkingen, moet de NIO op de reguliere wijze worden afgenomen. Bij de interpretatie en advisering kan dan rekening worden gehouden met beperkingen, zoals dyslexie, dyscalculie of ADHD. Het is te verwachten dat wanneer er sprake is van dyscalculie (rekenstoornissen) de symbolische intelligentie (veel) lager is dan de verbale intelligentie. Vervolgens  wordt daarmee in het advies rekening gehouden en kan worden geprobeerd een hulpprogramma te ontwikkelen, waaronder het gebruik van een rekenmachine. Meer informatie leest u in NIO-cahier 4: NIO & Rekenstoornissen.

Schooladvies voor allochtonen
Algemeen wordt gevonden dat allochtone leerlingen lager scoren op schoolvorderingen- en intelligentietests dan autochtone leerlingen. Verschillen van zo’n 10 tot 15 punten zijn bij dergelijke tests niet ongewoon. Ook wordt vaak gevonden dat allochtone leerlingen bij dezelfde score als autochtone leerlingen een ander schooladvies krijgen: vaak een niveau hoger. De vraag is nu of allochtone leerlingen deze ‘overadvisering’ waarmaken. Voor de NIO werd hiernaar onderzoek gedaan. Meer informatie leest u in NIO-cahier 3: NIO & Allochtonen.

Is de NIO geschikt voor afname in groep 7?
De NIO is ontwikkeld voor afname vanaf het begin van het schooljaar in groep 8.
Voor researchdoeleinden is het mogelijk de NIO af te nemen in groep 7. Het normeringsmodel geeft voor groep 7 wel logische uitkomsten, maar het is niet bekend of deze voldoende nauwkeurig zijn. Bovendien zal de NIO voor een deel van de leerlingen van groep 7 veel te moeilijk zijn.
De auteurs van de NIO geven nadrukkelijk aan dat de testresultaten in groep 7 niet geschikt zijn als ondersteuning van een praktische advisering richting voortgezet onderwijs. Om in groep 8 een verantwoord Voortgezet Onderwijs-advies te kunnen formuleren, is daarom alsnog een afname in groep 8 noodzakelijk. Om een leereffect te voorkomen, is het wenselijk om minimaal een tijdsbestek van een jaar tussen beide testafnames te laten bestaan.

Verwijzing naar LWOO en PrO
De NIO is opgenomen in de Regeling screenings- en testinstrumenten leerwegondersteunend onderwijs (LWOO) en praktijkonderwijs (PrO) schooljaar 2013-2014 en mag dus worden ingezet voor verwijzing naar het leerwegondersteunend en het praktijkonderwijs. Voor meer informatie leest u NIO-cahier 1: NIO & PRO, waarin de vraag wordt beantwoord of de NIO even goed in staat is PrO-leerlingen te identificeren als schoolvorderingentoetsen.

Hoeveel jaar Nederlandstalig onderwijs moet een leerling genoten hebben om verantwoord deel te nemen aan de NIO?
In het algemeen gaan wij uit van ten minste twee jaar Nederlandstalig onderwijs, maar veel belangrijker is dat de leerling de woorden begrijpt die in de NIO worden gebruikt.

Informatie over de NIO
Lees de folder over de NIO.
Lees de brochure 'Bestel nu het materiaal voor uw eindtoets'.
Lees de Ouder-leerkrachtbrochure.